Krótka odpowiedź
Umowę leasingu regulują art. 709(1)-709(18) Kodeksu cywilnego. Określają one, czym jest leasing, jakie obowiązki mają finansujący i korzystający, kto odpowiada za wady, co się dzieje przy utracie rzeczy i kiedy można wypowiedzieć umowę. Od 13 lipca 2025 r. umowa leasingu wymaga formy dokumentowej – wcześniej wymagana była forma pisemna pod rygorem nieważności.
Szukasz leasingu dla firmy?
Opisz przedmiot i firmę – zapytanie trafi do firm leasingowych, które finansują taki przedmiot.
Definicja i strony umowy
Kodeks używa pojęć finansujący (w praktyce: leasingodawca, firma leasingowa) i korzystający (leasingobiorca). Według art. 709(1) finansujący zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, nabyć rzecz od oznaczonego zbywcy na warunkach z umowy i oddać ją korzystającemu do używania (albo używania i pobierania pożytków) przez czas oznaczony. Korzystający płaci w uzgodnionych ratach wynagrodzenie pieniężne równe co najmniej cenie nabycia rzeczy przez finansującego.
Art. 709(18) rozciąga te zasady odpowiednio na umowy, w których finansujący oddaje do używania rzecz już stanowiącą jego własność, a wynagrodzenie odpowiada co najmniej jej wartości. Tak działa m.in. leasing przedmiotów z magazynu leasingodawcy.
Przepisy w skrócie
| Artykuł | Czego dotyczy |
|---|---|
| 709(1) | definicja umowy leasingu |
| 709(2) | forma dokumentowa (od 13.07.2025 r.; wcześniej pisemna pod rygorem nieważności) |
| 709(3) | opóźnienie w wydaniu rzeczy z winy korzystającego – terminy rat się nie zmieniają |
| 709(4) | finansujący wydaje rzecz w stanie, w jakim otrzymał ją od zbywcy; nie odpowiada za jej przydatność; wydaje odpis umowy ze zbywcą i dokumenty gwarancyjne |
| 709(5) | utrata rzeczy bez winy finansującego – umowa wygasa, rozliczenie rat pomniejszonych o korzyści, w tym z ubezpieczenia |
| 709(6) | koszty ubezpieczenia – w braku innej umowy składka na ogólnie przyjętych warunkach |
| 709(7) | konserwacja i naprawy, ciężary związane z rzeczą, kontrola przez finansującego |
| 709(8) | wady rzeczy – finansujący co do zasady nie odpowiada, uprawnienia wobec zbywcy przechodzą na korzystającego |
| 709(9) | sposób używania rzeczy |
| 709(10) | zakaz zmian w rzeczy bez zgody finansującego |
| 709(11) | wypowiedzenie po upomnieniu za naruszenie obowiązków dotyczących rzeczy |
| 709(12) | zakaz oddania rzeczy osobie trzeciej bez zgody, wypowiedzenie za naruszenie |
| 709(13) | płatność rat, termin dodatkowy przed wypowiedzeniem za zwłokę |
| 709(14) | zbycie rzeczy przez finansującego – nabywca wstępuje w umowę |
| 709(15) | żądanie zapłaty rat po wypowiedzeniu z winy korzystającego, pomniejszonych o korzyści |
| 709(16) | przeniesienie własności, gdy finansujący zobowiązał się do tego bez dodatkowego świadczenia |
| 709(17) | odpowiednie stosowanie przepisów o najmie i sprzedaży na raty |
| 709(18) | leasing rzeczy własnej finansującego |
Przepisy, których umowa nie może pogorszyć
Większość przepisów o leasingu ma charakter dyspozytywny – umowa może je doprecyzować lub zmienić. Dwa zawierają jednak wprost zastrzeżenie, że postanowienia mniej korzystne dla korzystającego są nieważne:
- art. 709(8) § 1 – finansujący odpowiada za wady powstałe z przyczyn, za które ponosi odpowiedzialność,
- art. 709(13) § 2 – przed wypowiedzeniem za zwłokę z ratą finansujący musi wyznaczyć (w formie dokumentowej) odpowiedni dodatkowy termin do zapłaty z zagrożeniem wypowiedzenia.
Zmiana formy umowy w 2025 roku
Ustawa deregulacyjna z 21 maja 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 769) zmieniła formę umowy leasingu z pisemnej pod rygorem nieważności na dokumentową. W praktyce umowę można zawrzeć np. przez wymianę wiadomości e-mail czy akceptację dokumentu w systemie, o ile da się ustalić, kto składa oświadczenie. Ta sama ustawa zastąpiła wymóg pisma formą dokumentową przy upomnieniu (art. 709(11)) i wyznaczeniu dodatkowego terminu zapłaty (art. 709(13)). Zmiany obowiązują od 13 lipca 2025 r.
Ułatwia to m.in. leasing online, ale nie zmienia obowiązków stron ani zasad oceny wniosku.
Czytaj dalej
Zobacz też
Prawa i obowiązki
Prawa i obowiązki firmy korzystającej z leasingu: wydanie rzeczy, roszczenia z wad, termin dodatkowy przed wypowiedzeniem, raty, naprawy, ubezpieczenie.CCD2 a leasing
Dyrektywa CCD2 (2023/2225) obejmie leasing konsumencki z opcją wykupu. Kogo dotyczy, czy zmienia leasing dla firm i jaki jest status polskiej ustawy.Nadzór nad leasingiem
Leasing nie wymaga zezwolenia KNF. Kto kontroluje firmy leasingowe, jaka jest rola grup bankowych, UOKiK i ZPL oraz jak sprawdzić leasingodawcę.Upadłość leasingodawcy
Co dzieje się z umową leasingu, gdy firma leasingowa ogłosi upadłość: syndyk nie odstąpi od umowy, komu płacić raty, jak wygląda wykup.
Pytania
Najczęstsze pytania
Czy umowa leasingu zawarta e-mailem jest ważna?
Od 13.07.2025 r. Kodeks wymaga formy dokumentowej, więc umowa utrwalona w postaci elektronicznej, z możliwością ustalenia osoby składającej oświadczenie, spełnia wymóg formy. Firmy leasingowe stosują własne procedury – zwykle podpis elektroniczny lub akceptację w systemie.
Czy Kodeks cywilny reguluje wykup?
Wprost – tylko w art. 709(16), gdy finansujący zobowiązał się przenieść własność bez dodatkowego świadczenia. Typowy wykup za ustaloną kwotę wynika z umowy. Zobacz wykup przedmiotu po leasingu.
Co jeśli umowa nie reguluje jakiejś kwestii?
Stosuje się przepisy o leasingu, a w zakresie wskazanym w art. 709(17) – odpowiednio przepisy o najmie i sprzedaży na raty. Przy sporze interpretację przepisów ocenia sąd.